269
interdum tuti, sed et eam vivendi rationem sequchentur,
duae ad herile imperium composita nec communem magistratum
perpetuum admisit, nec judicem agnovit, unum
cundemque omnium litium arbitrum. Ea autem vis fuit
libertatis, idque studium seruandac vitae antiquioris, ut
nec Romanorum exemplo, per Rheni Danubiique ripas
multa castella pluresquc colonias dirigentium, se commoveri
paterentur, moresquc victorum detcstati certissimum
intemeralac virtutis suac argumentum in eo quaererent,
duod sua manu freti nec vallum pro munimento haberent,
nec tanquam ferae retibus implicitac caveis illis includi
se Paterentur.
Cui duidem rei, ingenio hujus Populi adeo accommodatac,
ei ipsa locorum natura et paucitas hominum mirifice
favebat. Ut enim ingenue fatear, nunduam mihi opinio
corum probabilis visa est, qui Germanorum gentes,
jam ea actate, de dua Caesar Tachiusve narrant, duin seduentibus
etiam Francorum Saxonumve primum prodeuntium
seculis, adeo hominum numero valuisse arbitrantur,
ut Germania, duasi sanguine suo oppleta, si leyior modo
causa externa accesserit, ad ejiciendas ingentes turbas
interdum coacta fuerit, magnamque hujus opinionis vim
fuisse existimo in eam Germaniac antiquioris desenptionem,
quae optima accuratissimaque fertur.
Eduidem non ignoro, quantum valuerit sera juvenum
Venus et inexhausta pubertas, quantopere augeakur Bens
aliqus, quae patres habuit de nutriendis liberis nunquam
anxie sollicitos, matresque nec frequentioribus puerperiis
fatigatas, quantum faciat ad sobolem brevi tempore multiplicandam
et universa vitae ratio naturae accommodate,
et stirpis virtus robore inexhausto valens: al omnibus his
alüsue, duae tali ratione universe dicuntur, et ex ipsa