Full text : Heinrich der Löwe Herzog von Bayern und Sachsen.

IV.  Buch,  II.  Kapitel.  625

iam  diu  animose  subtrahens,  velut  improbus  multarum  invasor  ecolesiarum  et
violentus  ubique  oppressor  Christi  pauperum,  ex  sententis  imperatoris  et  unanimi
Consensu  episcoporum  seu  principum  suis  omnibus  abdiocatus  ounotis  persequendus

roscribitur,  et  Saxonie  ducatus  eidem  seoundum  cCensuram  presencium  ablatus
Erruhardo  comiti.  ..  addioitur.“  Dieses  Zeugnis  enthält  nur  einen  kleinen,  durch
das  Wort  „oirca“  noch  genährten  Irrtum  im  Datum.  Sonstentspricht  es  vollkommen
der  Gelnhauser  Urkunde.  Auch  hier  sind  die  Gründe  der  Verurteilung:  1.  Die  Gewalttaten,
  2.  Das  Fernbleiben  von  den  Gerichtstagen,  3.  Der  Hochverrat  (Romani
hostis  imperü).  Die  Annalen  erwähnen  darum  kurz:  Imperator  nativitatem
Domini  Erphesfurd  celebravit  1181.  Ausführlicher  vom  Reichstag  zu  Erfurt  oiro#
festum  S.  Martini  (10.  November),  wo  Heinrich  sich  unterwirft.

Die  Chron.  Regia  Coloniensis  (—  Ann.  Colon.  Maximi,  Schulausgabe  1880)
in  der  gegen  Ende  des  12.  Jahrhunderts  verfaßten  (S.  XI)  zweiten  Fortsetzung  p.  130:
117.  Imperator  .  curiam  in  cotavo  epiphanie  Wormacise  habuit  pro  dissensione
Coloniensis  episcopi  et  ducis  et  principum  orientalium  Saxonum,  qui  omnes
iusticiam  de  duce  a  caesare  implorabant,  cum  ille  tamen  absens  esset  .  Curia
apud  Magdeburg  satis  celebris.  Quimonia  omnium  pene  principum  ibir  habita  est
de  duce  Saxonum  qui  iam  per  annum  ad  audientiam  vocatus  venire  aut  noluit
aut  timuit,  ibique  fraus  eius  et  perficia  primum  imperatori  detecta  est.  Also
nur  die  Klagen  der  Fürsten  führen  das  Verfahren  gegen  den  Herzog  herbei;  der
Kaiser  entdeckt  dessen  üble  Absichten  zuerst  in  Magdeburg.  Dies  bezieht  sich  wahrscheinlich
  auf  die  durch  den  Trotz  Heinrichs  unfruchtbar  gemachte  persönliche  Zusammenkunft
  in  Haldensleben  zwischen  beiden  Fürsten.  Unter  1181  spricht  die
Chronik  von  dem  Reichstage  zu  Gelnhausen  in  media  qguadragesima  (Ende  März);:
ibi  sentencia  ipsius  Caesaris  et  judicio  cunotorum  prinoipum  dux  Saxonige  ducatu
suo  privatus,  et  assensu  cunctorum  episcopus  Coloniensis  in  sun  diocesi  et
per  omnem  Westfaliam  et  Angriam  (übertrieben!)  ei  ducatui  preficitur;  religua
autem  pars  per  omnem  Saxoniam  cComiti  Bernardo  de  Hanahalt  obvenit.

Die  1181,  also  gleichzeitig,  abgeschlossene  erste  Fortsetzung  der  Pegauer  Annalen
(M.  G.  Ss.  XVI)  erwähnen  p.  262  den  Wormser  Reichstag  in  octava  epifaniae,  aber
ohne  die  Angelegenheit  Heinrichs  zu  nennen.  Dann  den  Magdeburger  Reichstag
in  natali  S.  Johannis  Bapt.,  ubi  propter  absentiam  Heinrici  ducis  nihil  determinari
Potuit  .  .  Postea  curiam  in  Nuvrinbersh  (II)  habuit,  ad  quam  dux  Heinrious
secundo  vocatus  venire  renuit.  Terciam  curiam  in  Cuine  eidem  duci  indixzit,  et
non  venit  statimque  ab  omnibus  principibus  expeditio  contra  ducem  indicta  est.
P.  263.  1180.  Imperator  post  epifaniam  curiam  habuit  in  Wirciburg,  ad  quam
dux  Heinrious  vocatus  non  venit,  et  ideo  ex  sententia  principum  reus  maiestatig
adiudicatur.  Preterea  omnis  hereditas  eius  et  omnia  beneficia  qune  vel  a  0
vel  ab  episoopis  possedit,  eidem  abiudicatur.  ..  Imperator  euriam  habuit  Geilinhusen
  ante  paschas  14  nootes  (13.  April).  Ibi...  Bernhardo  oomiti  .  ..  duoa  tus
Saxoniae..  adiudicatur  circa  orientalem  partem  fluminis  Wisera;  ducatum  vero
ad  occidentalem  plagam  eiusäcem  fluminis  in  Westfalia  Coloniensis  episcopus
obtinuit  .  Imperator  in  natali  S.  Johannis  Bapt.  (24.  Juni)  curiam  Ratisbonne
habuit,  ubi  ducem  Heinricum  ex  sententia  principum  ducatu  Bawariae  et  hereditate
et  beneficiis  privavit.  Alles  sehr  richtig  und  bedeutsam,  nur  daß  die  Peg.  Annalen
die  Bedeutung  des  Wormser  Reichstags  für  das  Verfahren  übersehen  und  dafür
einen  unmöglichen  Reichstag  in  Nürnberg  einschieben.

Wenige  Jahre  später  (ca.  1190)  entstanden  die  Annales  Magdeburgenses
(ibid.  p.  194).  Sie  erwähnen  unter  1179  den  Magdeburger  Reichstag,  ohne  der
Verhandlung  gegen  Heinrich  zu  gedenken.  1180  .  Dufx  Heinricus  ab  imperatore
ad  ouriam  Wirciburc  vocatus  et  venire  Contempnens,  ex  sententia  principum  reus
maiestatis  et  privari  beneficiis  adiudicatur;  cui  Bernhardus  Comes  in  ducatu
Sexonie  substituitur.  Das  ist  alles.

Um  dieselbe  Zeit  (1182)  schrieb  der  Pölder  Mönch  Theodor  seine  Annalen
(ibid.  p.  95).  Er  erwähnt  kurz  den  Wormser  Reichstag,  ohne  zu  melden,  was  dort
verhandelt  wurde.  Ferner  die  Klagen  der  sächsischen  Fürsten  gegen  Heinrich,  quem
imperator  multis  curiis  evocatum  sed  minime  consenticatum,  tandem  principum
h#udicio  rebus  et  beneficiis  abiudicavit.  p.  96:  1181..Heinricus  ...  diutius
rebellare  non  prevalens,  pacem  ab  imperatore  postulat  et  accipit,  se  suaque  omnia

Pöllippson,  Heinrich  der  Löwe.  40